Wspomóż exignoranta

Jeżeli jest Pani/Pan stałym czytelnikiem bloga, proszę rozważyć możliwość regularnego wspierania mojej pracy. Każda ofiarowana kwota ma znaczenie. Dziękuję!

Opcję przekazywania pomocy pieniężnej obsługuje międzynarodowy system płatności internetowych stripeDarowiznę może przekazać każdy, kto posiada kartę płatniczą. Operacja nie wymaga dodatkowej rejestracji.  Wystarczy kliknąć w baner – nastąpi przekierowanie na stronę płatności. Kłódeczka przed adresem URL potwierdza, że połączenie jest zabezpieczone (zweryfikowane przez DigiCert Inc).

Opublikowano O blogu | Dodaj komentarz

Rok 2022: Nagła zmiana klimatu weszła w fazę katastrofalną

Rekordowe ciepło

Naukowcy z Chin, USA, Włoch i Nowej Zelandii opublikowali 11 stycznia 2023 roku na łamach Advances in Atmospheric Sciences swoje coroczne pomiary ciepła oceanicznego, które gromadzi się do głębokości 2 kilometrów. Zgodnie z utrzymującym się od kilku lat trendem 2022 był najgorętszym rokiem dla Wszechoceanu i tym samym dla Ziemi. Rekord z 2021 roku został pobity o ∼10 zettadżuli, co odpowiada 100-krotności światowej produkcji energii elektrycznej.

Nieubłagany wzrost temperatur oceanów to nieuniknione następstwo braku równowagi energetycznej Ziemi, którego główną przyczyną jest wzrost koncentracji gazów cieplarnianych (GHG) w atmosferze. Trend jest tak stabilny i mocny, że rokrocznie ustanawiane są rekordy temperatur – napisali w swoim oświadczeniu 24 autorzy z 16 instytutów.

Badanie potwierdziło, że ciepło przenika głębiej – gazy szklarniowe przechwyciły go tak dużo, iż temperatury Wszechoceanu będą rosły przez wiele stuleci, nawet jeśli cywilizacja przemysłowa przestanie jutro spalać kopaliny. Zapewnienia o tym, iż natychmiastowa redukcja emisji dwutlenku węgla zahamuje globalne ocieplenie, wprowadzają opinię publiczną w błąd.

Zakumulowane w oceanicznych wodach ciepło przyczyni się do gwałtownego skoku średniej rocznej temperatury powierzchni Ziemi. W tropikalnym zachodnim Pacyfiku mamy w tej chwili potężne nagromadzenie ciepła, co zapowiada pojawienie się El Niño – John Fasullo, klimatolog z Narodowego Centrum Badań Atmosfery.

Oceany pochłaniają ∼90 procent nadmiaru ciepła z emisji GHG. Jeżeli chodzi o węgiel, to magazynują go 50 razy więcej niż atmosfera i 20 razy więcej niż wszystkie rośliny i gleby świata. Proces generuje długotrwałe fale podmorskich upałów, które wyniszczają podwodne życie. Zapisy sięgające późnych lat 50. XX wieku ujawniły, że temperatury Wszechoceanu podnoszą się niemal nieprzerwanie od około 1985 roku. Uczeni alarmują, że zdestabilizowało to morskie ekosystemy szybciej, niż prognozowano.

Oceany tracą zdrowie w zastraszającym tempie. Równolegle z zawartością ciepła rośnie zawartość soli. Zasolenie również osiągnęło najwyższy poziom. Powoduje ono „rozwarstwienie”: woda rozdziela się na warstwy, które się nie mieszają. Ma to dalekosiężne implikacje, ponieważ zaburza wymianę ciepła, tlenu i węgla między Wszechoceanem a atmosferą, czego skutkiem jest utrata 02. Sama deoksygenacja stanowi koszmar nie tylko dla życia morskiego i ekosystemów, lecz także dla ludzi i ekosystemów lądowych – stwierdzili badacze.

La Niña przegrywa z ociepleniem

Według raportów Narodowej Agencji Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej (NASA) i Narodowej Służby Oceanicznej i Atmosferycznej (NOAA) La Niña – zjawisko, które powinno tymczasowo znacznie ochłodzić Ziemię – nie zdołało w 2022 roku obniżyć temperatur powierzchniowych w spodziewanym zakresie. Eksperci nie kryją swojego zaniepokojenia tym faktem.

El Niño i La Niña to przeciwne sobie wzorce pogodowe, które są determinowane przez ruch pasatów nad Oceanem Spokojnym. Podczas El Niño te wiejące w kierunku zachodnim wiatry słabną – ciepła woda przemieszcza się na wschód, czego efektem jest skok temperatur. Podczas La Niñy pasaty wieją mocniej i popychają ciepłą wodę na zachód w stronę Azji, co skutkuje spadkiem temperatur. Teraz niezależnie od tego, czy panuje El Niño czy La Niña, sygnał globalnego ocieplenia jest wyraźny w każdym roku.

Trwająca od trzech lat La Niña właśnie się rozpada. Europejskie Centrum Prognoz Średnioterminowych (ECMWF) przewiduje ciepłe anomalie na równikowym Pacyfiku. Letnie przybycie El Niño przyniosłoby dramatyczną zmianę wzorców pogodowych w 2023 i 2024 roku i najwyższe w dziejach naszego gatunku śmiertelne wskazania mokrego termometru.

Rekordowe koncentracje gazów cieplarnianych

W październiku 2022 roku Światowa Organizacja Meteorologiczna podała, że koncentracje głównych gazów cieplarnianych w atmosferze – dwutlenku węgla (CO2), metanu (CH4) i podtlenku azotu (N2O) – miały swoją największą wartość. Szczególnie niepokoją odczyty metanu: w minionym roku koncentracje CH4 były o 262% wyższe niż w epoce preindustrialnej.

Ze względu na wprowadzaną do atmosfery coraz większą ilość dwutlenku węgla i gazów siostrzanych oceany będą zbyt osłabione lub po prostu niezdolne do dalszego pochłaniania 90% planetarnego ciepła i 30%-45% CO2. Wszechocean płaci teraz cenę za stabilizowanie systemu klimatycznego.

Rekordowe ekstrema pogodowe

W 2022 roku byliśmy świadkami najbardziej niestabilnego zachowania klimatu Ziemi w historii meteorologii: przejawem reakcji oceanów na nadmiar ciepła były bezprecedensowe powodzie i susze. Badania wyraźnie potwierdzają, że to Wszechocean ma dominujący wpływ na globalną pogodę. Gdy jego wody stają się gorętsze, doładowują ekstrema – m.in. huragany i atmosferyczne rzeki.

Cykle hydrologiczny i energetyczny Ziemi zostały poważnie zaburzone wskutek cywilizacyjnych emisji gazów cieplarnianych. Proces napędza wszechobecne zmiany w planetarnym systemie klimatycznym. Pomiary oceaniczne to najdokładniejszy sposób określenia, jak bardzo nasza planeta została wytrącona ze stanu równowagiwyjaśnił prof. John Abraham z Uniwersytetu św. Tomasza.

Analiza ekstremalnych zdarzeń pogodowych z 2021 i 2022 roku wykazała, iż globalne ocieplenie było przyczyną lub spotęgowało ich większość. Kompendium badań zestawione i upublicznione przez NOAA zawiera najnowsze przykłady atrybucji – wpływu wywołanej przez cywilizację przemysłową nagłej zmiany klimatu na poszczególne zdarzenia pogodowe i klęski żywiołowe.

Z mojej perspektywy to właśnie lato 2022 roku naprawdę stało się materializacją nowego klimatuprzyznała Valerie Masson-Delmotte, klimatolog z Laboratorium Nauk o Klimacie. Ekstremalny charakter zdarzeń pogodowych jest bardzo niepokojący. Musimy zrozumieć, czy jest to oznaka, że robi się goręcej znacznie szybciej, niż się spodziewaliśmy – powiedziała Stephanie Herring, klimatolog z NOAA. Zmiana klimatu to skrajne zaburzenie systemu ziemskiegopodkreślił Paul Higgins, zastępca dyrektora wykonawczego Amerykańskiego Towarzystwa Meteorologicznego.

Zdjęcie kurortu Glacier 3000 w Alpach Szwajcarskich pokazuje, że przełęcz Tsanfleuron jest wolna od lodu, który pokrywał ją przez tysiące lat. Alpy Szwajcarskie straciły w 2022 roku aż 6% całkowitej objętości loduuświadomił dr Matthius Huss, klimatolog z Politechniki Federalnej w Zurychu (ETHZ).


Tak naprawdę nie ma już znaczenia, o jaką wartość ogrzała się od 1750 roku planeta, bo uruchomiliśmy wiele dodatnich sprzężeń zwrotnych i wywołaliśmy wielkie wymieranieprzypominał biolog ewolucyjny dr Guy R. McPherson. Zajmowanie nas liczbami ma skutecznie odwracać uwagę od kwestii najważniejszej: najbardziej gwałtownego w historii Ziemi tempa zachodzącej obecnie zmiany środowiskowej. To ono jest wyrokiem dla nas i planetarnego życia.

Tłum. exignorant

Opublikowano Klimat | Dodaj komentarz

Prognoza wykładniczego wzrostu średniej temperatury Ziemi

Raport Arctic News z 3 stycznia 2023 roku.


Skutkiem połączonego wpływu dodatnich sprzężeń zwrotnych klimatu i czynników dodatkowych będzie nieliniowy wzrost średniej temperatury Ziemi.

El Niño

Utrzymująca się od kilku sezonów La Niña ochładza planetę. Rzadko się zdarza, aby zjawisko to trwało tak długo, jak teraz, co ilustruje poniższy wykres NASA.

Sezonowe trendy Niño. Zdarza się, że La Niña powraca przez trzy kolejne zimy – kółkami oznaczono przykłady z minionych 70 lat. Linia ciemnoniebieska została dodana, aby podkreślić zwiększającą się intensywność El Niño. [Sam Carana na podst. NASA]

Z danych obejmujących okres do września 2022 roku wynika też, że silne El Niño pojawia się coraz częściej. Według NOAA La Niña przejdzie w fazę neutralną ENSO w okresie styczeń-marzec 2023 roku.

Zestawienie prognoz Niño. Czarna linia przerywana znaczy średnią, która pokazuje, że La Niña może przejść w fazę neutralną ENSO w okresie styczeń-marzec 2023 roku. [Sam Carana na podst. NOAA]

Nie jest wykluczone, iż następne El Niño nadejdzie w drugiej połowie bieżącego roku i podniesie średnią temperaturę globu o ponad 0,5°C.

Odchylenia globalnej temperatury powierzchni (°C) w okresie styczeń 1950 roku-październik 2022 roku. Odchylenia dla każdego miesiąca są porównane ze średnią XX wieku. Kolorami oznaczono miesięczne wartości ENSO (czerwony: El Niño, szary: faza neutralna, niebieski: La Niña). [Sam Carana na podst. NOAA]

Plamy na Słońcu

El Niño najwyraźniej zbiegnie się ze szczytem ilości plam na Słońcu. Według najnowszej prognozy przypadnie on na lipiec 2025 roku. NOAA potwierdza, że ostateczny wynik może być wyższy od oczekiwanego.

Wartości odnotowane w grudniu 2022 roku są równe lub przekraczają wartości spodziewane. Jak pokazuje ostatnia analiza, jeśli tendencja się utrzyma, plamy słoneczne powstałe w okresie maj 2020-lipiec 2025 ocieplą Ziemię o ponad 0,25°C.

Liczba plam na Słońcu (cykl solarny ISES). Linia czerwona: wartości prognozowane. [Sam Carana na podst. NOAA]

Wpływ El Niño i plam na Słońcu

Podsumowując, silne El Niño i liczne plamy słoneczne mogą dodać do średniej temperatury planety ponad 0,75°C. Taki wzrost grozi spotęgowaniem aktywnych dodatnich sprzężeń zwrotnych i uruchomieniem nowych procesów, które na przestrzeni kilku lat mogą ogrzać atmosferę o ponad 5°C w porównaniu z epoką przedprzemysłową (1750 rok); najczarniejszy scenariusz mówi o 18,44°C. Wyrokiem śmierci dla gatunku ludzkiego byłyby prawdopodobnie 3°C.

Nowe procesy i dodatnie sprzężenia zwrotne

Kriosfera, czyli ziemska pokrywa śnieżna i lodowa, zanika w szybkim tempie.

Zasięg lodu morskiego Antarktydy był najmniejszy w dziejach 25 lutego 2022 roku. W tych dniach jest on rekordowo niski jak na tę porę roku. Redukcja paku może postępować przez kolejne tygodnie.

Zasięg lodu morskiego Antarktydy w dniu 3 stycznia 2023 roku. [Sam Carana na podst. NSIDC]

Szybki spadek koncentracji lodu morskiego wokół Antarktydy ilustruje animacja ClimateReanalyzer z 16 listopada, 29 listopada, 15 grudnia 2022 roku i 4 stycznia 2023 roku.

Koncentracja lodu morskiego (%). Pokrywa śnieżna >= 1 cm (kolor biały). [ClimateReanalyzer]

Badania przeprowadzone na Alasce i Grenlandii wykazały, iż topnienie podwodne i powierzchniowe jest na tych obszarach o wiele większe od spodziewanego.

Globalny zasięg lodu morskiego jest rekordowo niski jak na tę porę roku: w dniu 5 stycznia 2023 roku wynosił 16,67 miliona kilometrów kwadratowych.

Zasięg globalnego lodu morskiego (miliony km²). [Sam Carana na podst. ads.nipr.ac.jp]

Zasięg arktycznego lodu morskiego: w dniu 3 stycznia 2022 roku miał trzeci najniższy poziom w historii dla tej pory roku. [NSIDC]

Poniższa prognoza dwumetrowej anomalii temperatury na wrzesień 2023 roku jest wyrażona w stopniach Celsjusza i bazuje na modelu klimatologicznym 1984-2009. Przewiduje się wysokie jej wartości dla Oceanu Arktycznego i Oceanu Południowego. To zła wiadomość dla lodu morskiego na obu półkulach.

Dwumetrowa anomalia temperatury (°C) bazująca na modelu klimatologicznym 1984-2009: wrzesień 2023 roku. [Sam Carana na podst. obrazu tropicaltidbits.com]

Zanikanie paku dryfującego powoduje utratę albedo i buforu ciepła utajonego, który zapobiega ogrzewaniu oceanu podczas tajania lodu morskiego. W połączeniu z rozpadem wiecznej zmarzliny na lądzie, deformacją prądu strumieniowego i transportem ciepła do Arktyki z kontynentalnych rzek, Atlantyku i Pacyfiku może to doprowadzić do gwałtownego skoku średniej temperatury globalnej.

Dodatnie sprzężenia zwrotne i pozostałe trendy – rosnące emisje gazów cieplarnianych, słabnący efekt maskujący aerozoli przemysłowych, wzrost ilości i intensywności pożarów lasów i wysypisk śmieci, a także zwiększające się generowanie energii poprzez spalanie biomasy – mogą dodatkowo przyspieszyć ocieplenie Ziemi.


Z archiwum: Opcja nuklearna

Tłum. exignorant

Opublikowano Klimat | Dodaj komentarz

Zestawienie aktualizacji: 2023 [1]

Zanieczyszczenie plastikiem oznacza wymarcie:

Mikroplastik jest o wiele większym zagrożeniem dla planetarnego życia, niż sądzono

Cywilizacja przemysłowa skaziła mikroplastikiem – drobinami plastiku o długości poniżej 5 milimetrów – całą Ziemię. Ponieważ mikroplastik gromadzi na swojej powierzchni inne zanieczyszczenia – metale ciężkie lub cząsteczki organiczne – stanowi znacznie większe zagrożenie dla roślin, zwierząt i ludzi, niż pierwotnie sądzono.

Interakcje mikropalstiku z innymi substancjami prowadzą do zmiany ich właściwości chemicznych. Naukowcy sprawdzili, jaki wpływ na utlenienie chromu (Cr) wywierają obecne w środowisku w ogromnych ilościach molekuły filtra UV (benzofenon). Zmieszanie polistyrenu z chromem i filtrami UV sprawia, że mikroplastik zbiera więcej Cr i podwyższa stopień jego utlenienia. Średnio niebezpieczny Cr(III) staje się wysoce toksycznym Cr(VI). [Environmental Science and Technology, 21.11.2022 r.]

Na dnie Wszechoceanu jest dzisiaj trzykrotnie więcej mikroplastiku niż 20 lat temu

Na przestrzeni ostatnich dwóch dekad całkowita ilość mikrodrobin plastiku zalegających na dnie oceanów uległa potrojeniu. Tak brzmi konkluzja badania przeprowadzonego przez Instytut Nauk o Środowisku i Technologii przy Uniwersytecie Autonomicznym Barcelony (ICTA-UAB) oraz Wydział Środowiska Zbudowanego Uniwersytetu w Aalborgu (AAU-BUILD). Naukowcy po raz pierwszy zrekonstruowali w wysokiej rozdzielczości zanieczyszczenie mikroplastikiem w północno-zachodnim Morzu Śródziemnym. Wyniki pokazują, że od 2000 roku ilość cząstek polietylenu, polipropylenu i poliestru pokrywających dno morskie stale rośnie, tak jak globalna produkcja i zastosowanie tych materiałówpodkreśla Laura Simon-Sánchez z ICTA-UAB. [Environmental Science and Technology Letters, 14.11.2022 r.]


Wymieranie gatunków:

Nagła zmiana klimatu pozbawia tlenu jeziora w strefach umiarkowanych

Tysiące jezior położonych w strefach umiarkowanych Ziemi przegrywa batalię z nagłą zmianą klimatu o utrzymanie tlenu. Uczeni z Uniwersytetu Cornella i Instytutu Politechnicznego Rensselaera odkryli, iż globalne ocieplenie jest przyczyną późnoletniej stratyfikacji wód (in. rozwarstwienia), która odpowiada za zabójcze niedotlenienie (niski poziom tlenu) i anoksję (brak tlenu).

Jeziora z utratą rozpuszczonego tlenu zdecydowanie przewyższają liczebnie te, które odnotowują jego przyrostmówi Stephen Jane, główny autor badania. W miarę ocieplania się tych akwenów ich mieszkańcy tracą swoje siedliska. Dotyczy to w szczególności tych gatunków, które potrzebują dobrze natlenionych chłodnych wód głębokich, by przetrwać okresy wyższych temperatur.

Identyfikacja trendu wymagała przeanalizowania danych obejmujących 25 lat i ponad 400 jezior. W klimacie umiarkowanym objętość wody jeziornej dotkniętej niedoborem tlenu wzrosła w ciągu trzech minionych dziesięcioleci o ponad 50%.

Redukcja tlenu w jeziorze ma wiele niepożądanych następstw. W beztlenowych częściach słupa wody może akumulować się metan. Z kolei składniki odżywcze (np. fosfor z nawozów rolniczych) uwalniane z niestabilnych osadów jeziornych mogą powodować w słupie wody wyniszczające zakwity glonów.

W typowym lipcu lub sierpniu powierzchnia jeziora ma ∼21°C, zaś jego dno ∼5°C. Temperatura i gęstość wody są ze sobą powiązane – wyjaśnia Jane. W tej sytuacji drastyczne różnice temperatur między warstwami wody powstrzymują ich mieszanie, czyli rozwarstwienie. Tlen z atmosfery nie przedostaje się głębiej. Wskutek nagłej zmiany klimatu zima trwa krócej niż kilkadziesiąt lat temu, a zatem stratyfikacja sezonowa zaczyna się wcześniej i kończy później. Naturalny proces natlenienia habitatów głębokowodnych zostaje zaburzony.

Współautor Kevin Rose dzieli się złą wiadomością: biorąc pod uwagę przyspieszające tempo globalnego ocieplenia, ilość wody jeziornej, która zawiera zbyt mało tlenu, będzie się powiększać. [Global Change Biology, 6.12.2022]


Dodatnie sprzężenia zwrotne klimatu uruchomione przez silnik cieplny cywilizacji przemysłowej:

Megasusza” w USA spotęguje upały na półkuli północnej

Badacze ustalili, że Dust Bowl – katastrofa ekologiczna z lat 30. XX wieku wywołana zbyt intensywną orką i rekordową suszą – zasiliła ekstremalne upały daleko poza Stanami Zjednoczonymi. Rozgrzane tereny Wielkich Równin wywołały ruchy powietrza wokół półkuli północnej, które uniemożliwiły tworzenie się chmur i w połączeniu z tropikalnymi warunkami oceanicznymi podniosły temperatury w dużej części Ameryki Północnej, a także w Europie i Azji Wschodniej.

Obecne intensywne susze regionalne mogą zwiększać żar na półkuli północnejstwierdza Gerald Meehl, główny autor analizy. W konsekwencji nagłej zmiany klimatu na Zachodzie USA – obszarze obejmującym stany od Kalifornii po Kolorado – panuje „megasusza” będąca najbardziej suchym okresem w historii kraju od 1 200 lat. Poziom wód w jeziorach Mead i Powell – najpotężniejszych zbiornikach regionu – jest rekordowo niski i ciągle spada. Coraz dłuższe, bezprecedensowe fale upałów sprawiają, że miasta takie jak Phoenix czy Las Vegas przestają nadawać się do zamieszkania, a wyschnięte lasy i łąki płoną przez cały rok. [Scientific Reports, 17.10.2022]

Wyschnięte koryto rzeki na Zachodzie USA.

Oprac. exignorant

Opublikowano Aktualizacje | Dodaj komentarz

Lód morski Antarktydy zanika gwałtownie

Raport Arctic News z 15 grudnia 2022 r.


W dniu 25 lutego 2022 roku lód morski Antarktydy miał najniższy zasięg w historii pomiarów.

Zasięg lodu morskiego Antarktydy: 1.01.2022–14.12.2022. [Sam Carana na podst. NSIDC]

Trend utrzymuje się: obecny gwałtowny spadek koncentracji antarktycznego paku dryfującego ilustruje animacja ClimateReanalyzer z 16 listopada, 29 listopada i 15 grudnia.

Koncentracja lodu morskiego Antarktydy: 16.11–15.12.2022. [ClimateReanalizer]

Grubość lodu morskiego Antarktydy: 22.11–14.12.2022.

NOAA (Narodowa Służba Oceaniczna i Atmosferyczna) informuje, iż utrzymująca się od dłuższego czasu La Niña ustąpi niebawem miejsca El Niño. Zmiana ta przyniesie kolejne rekordowe redukcje lodu morskiego Antarktydy.

Zawartość ciepła w oceanach (OHC) rośnie nieprzerwanie wraz z rosnącą zawartością gazów cieplarnianych w atmosferze. Rozgrzany ocean topi morską pokrywę lodową od dołu. W konsekwencji coraz mniej światła słonecznego odbija się z powrotem w przestrzeń kosmiczną, a coraz więcej wchłaniane jest przez ocean. Ta samonapędzająca się pętla dodatniego sprzężenia zwrotnego potęguje utratę lodu i ocieplenie planety.

Zawartość ciepła we Wszechoceanie. Linia czerwona: średnia z 07–09.2022. Linia szara: średnia roczna z 2021. Linia niebieska: średnia z 2017–2021. [Sam Carana na podst. NOAA, NESDIS, NCEI Laboratorium Klimatu Oceanicznego]

W 2012 roku zespół badawczy pod kierownictwem Jemmy Wadham zbadał Antarktydę i ustalił, że pod pokrywą lodową kontynentu znajduje się ∼21 000 miliardów ton węgla organicznego. Potencjalna ilość tamtejszych hydratów metanu i wolnego metanu (CH4) może sięgać ∼400 miliardów ton.

W informacji prasowej naukowcy zaalarmowali, iż płytka głębokość zalegania tych pokładów czyni je szczególnie podatnymi na wymuszanie klimatyczne. Ludzkość zmierza w stronę katastrofy z zamkniętymi oczami. Musimy natychmiast je otworzyć. Nie mówimy o sytuacji, która na nas czeka. Katastrofa ta jest już w tokupowiedziała Wadham.

Niestety, w ostatnim czasie nad Antarktydą odnotowywane są wysokie stężenia metanu.

Stosunek ilościowy metanu, warstwa 70: ciśnienie 399 mb. [Sam Carana na podst. NOAA]

Tłum. exignorant

Opublikowano Klimat | Dodaj komentarz

Zestawienie aktualizacji: 2022 [5]

Globalne niedobory wody i ich konsekwencje:

Sytuacja wodna Europy jest gorsza, niż sądzono

Europejska susza w 2022 roku – kolejna z rzędu – stanowi jedynie wycinek obrazu sytuacji wodnej na kontynencie. Nowe odkrycie ujawnia alarmujący spadek poziomu słodkiej wody w warstwach wodonośnych. Z głębin wyschłych rzek i zbiorników wodnych wyłoniły się ponure ostrzeżenia z przeszłości. Na brzegu Łaby w Republice Czeskiej na „Kamieniach głodu” można przeczytać napis: Jeśli mnie widzisz, zapłacz.

Analiza satelitarna szacująca dostępność słodkiej wody w Europie pokazała, że stan wód gruntowych, których ludzie nie mogą zobaczyć, jest dużo gorszy niż wód powierzchniowych – mówi hydrolog Jay Famiglietti, dyrektor Globalnego Instytutu na rzecz Bezpieczeństwa Wodnego przy Uniwersytecie Saskatchewan.

Famiglietti przeanalizował ze swoimi współpracownikami dwie dekady danych satelitarnych amerykańsko-niemieckiej misji GRACE (2002–2022), która mierzy objętość wody w warstwach wodonośnych, jeziorach, rzekach, pokrywach lodowych i lodowcach na podstawie zmian grawitacji. Im większa masa wody, tym silniejsze przyciąganie grawitacyjne.

Wyniki wskazują na nieprzerwane wyczerpywanie się wody w warstwach wodonośnych – glebie i porowatych skałach, które przechowują większość niezamarzniętej słodkiej wody planety. Poza wyjątkami – m.in. Skandynawią – większość kontynentu traci rocznie znacznie więcej wody, niż odzyskuje dzięki opadom deszczu i innym formom zasilania – stwierdza Famiglietti.

Naukowcy szacują, że od początku XXI wieku średnia utrata wody w Europie wyniosła 84 gigatony rocznie. Gigatona odpowiada miliardowi ton wody. To alarmujący wskaźnik – jest on mniej więcej równy pięciokrotności średniego rocznego przepływu rzeki Kolorado przez Wielki Kanion – tłumaczy Famiglietti. Skala zjawiska jest niemal niepojęta – to skala zmiany klimatu – dodaje.

Woda to posłaniec przekazujący ludziom na całym świecie złe wieści o zmianie klimatu. Oczywiście znaczącą rolę w obserwowanej gwałtownej redukcji wód podziemnych odgrywa nadmierna ich eksploatacja. Obie przyczyny są ze sobą ściśle powiązane. Jako że dotkliwe susze stają się coraz częstsze, użytkownicy rolni, przemysłowi i miejscy pompują więcej wody z większych głębokości, aby zrekompensować brak deszczu i rekordowe upały.

Tym razem warstwy wodonośne nie mogą liczyć na deszcze, które powracały po historycznych suszach, takich jak ta upamiętniona na „Kamieniach głodu” w Czechach. [National Geographic, 6 grudnia 2022 r.]


Dodatnie sprzężenia zwrotne uruchomione przez silnik cieplny cywilizacji przemysłowej:

Bakterie uwalniane z topniejących lodowców ocieplają Ziemię

115. Naukowcy z Europy i Kanady odkryli, że wskutek topnienia lodowców na północnych szerokościach geograficznych do środowiska trafiają setki tysięcy ton bakterii rocznie. W swoim artykule badawczym zespół opisał wyniki analizy próbek spływu lodowcowego pobranych w wielu lokalizacjach w Europie, Ameryce Północnej i Grenlandii. Ilość bakterii i glonów, które są obecnie uwalniane na półkuli północnej, to ∼650 000 ton metrycznych rocznie. Trend utrzyma się do całkowitego zniknięcia mas lodu. Uczeni zwracają uwagę, że bakterie występujące w wodzie mają pigmenty pochłaniające światło słoneczne, co dodatkowo ociepla północne regiony Ziemi. [Communications Earth & Environment, 10 listopada 2022 r.]

Cywilizacja przemysłowa skraca korzenie roślin

Korzenie roślin są swoistymi inżynierami od powierzchni Ziemi: rozbijają podłoże skalne, transportują wodę i składniki odżywcze oraz stabilizują krajobraz. Ich rola jest tak ważna, że naukowcy postawili hipotezę, iż ich ewolucja, która rozpoczęła się około 415 milionów lat temu, zmieniła bieg historii Ziemi. Według nowego badania korzenie stają się coraz płytsze. W konsekwencji ukorzenionej gleby jest mniej, co oznacza mniej magazynowanego węgla, mniej efektywnego obiegu składników odżywczych i mniej żyznych gleb.

Naukowcy przedstawili pierwsze szacunki globalnych zmian objętości gleby ukorzenionej będących następstwem użytkowania gruntów przez cywilizację przemysłową. Choć analiza obejmowała wiele rodzajów środowisk, to koncentrowała się głównie na równowadze między gruntami rolnymi, gdzie korzenie upraw rzędowych są płytsze niż traw rodzimych, a lasami, gdzie korzenie roślin drzewiastych penetrują glebę głęboko.

Okazało się, iż głębokość zakorzenienia – powyżej której znajduje się 99% biomasy korzeni ekosystemu – jest średnio o ∼8 centymetrów (in. 5% głębokości gleby) płytsza niż powinna. Ta strata równa się ∼11,6 miliona metrów sześciennych gleby ukorzenionej. Utrata objętości jest szczególnie uderzającaprzyznała Emma Hauser, główna autorka analizy. Mnóstwo przestrzeni podziemnej pozbawione zostało zdolności magazynowania węgla i wody. [Earth’s Future, 4 listopada 2022 r.]

Oprac. exignorant

Opublikowano Aktualizacje | Dodaj komentarz

Zapis nagłej zmiany klimatu

Lodowiec Fellaria stanowi część jednej z największych formacji lodowcowych w środkowych Alpach włoskich. Poniższy film pokazuje tempo jego zanikania w latach 2019-2021.

Topnienie ciągle przyspiesza. Lato 2022 było dla alpejskich czap lodowych najbardziej destrukcyjne w historii obserwacji. W lipcu góry miały wygląd wrześniowy. Po raz pierwszy pokrywa śnieżno-lodowa zniknęła z nich tak wcześnie. Wieczna zmarzlina uległa rozpadowi – skały, które wiązała, stoczyły się po zboczach.

Narodowa Rada ds. Badań Naukowych (CNR) podała, że jak dotąd 2022 był we Włoszech rokiem najcieplejszym. Klimatolog CNR Giulio Betti opublikował dane potwierdzające, iż w październiku w regionach północnych zarejestrowano najwyższe jesienne temperatury w ponad 200-letnich dziejach krajowej meteorologii: średnia ich wartość przekroczyła normę długoterminową o 3,18°C.

Raport ONZ z 3 listopada 2022 r. prognozuje, że jedna trzecia lodowców znajdujących się na liście światowego dziedzictwa UNESCO niebawem przestanie istnieć. Zginą nie tylko wszystkie lodowce w amerykańskim Parku Narodowym Yosemite, we włoskich Dolomitach i na kontynencie afrykańskim, lecz także tysiące pojedynczych lodowych gigantów rozsianych po całym globie. Na tym etapie zmiany klimatu nie jesteśmy w stanie zapobiec tej stracie – przyznali autorzy.

W dniu 3 lipca 2022 roku. zawalił się serak lodowca Marmolada we włoskich Dolomitach. Śmierć poniosło 11 osób. Poul Christoffersen, profesor glacjologii na Uniwersytecie w Cambridge, wskazał zmianę klimatu jako oczywistą bezpośrednią przyczynę katastrofy.

Oprac. exignorant

Opublikowano Klimat | Dodaj komentarz

Tak nagła zmiana klimatu (z)niszczy populacje

Raport z 16 października 2022 r.


Na Alasce po raz pierwszy w historii odwołano odłów krabów śnieżnych. Rada ds. Rybołówstwa Alaski i Rada ds. Zarządzania Rybołówstwem na Północnym Pacyfiku ogłosiły w zeszłym tygodniu, że liczebność tego skorupiaka spadła poniżej progu zezwalającego na otwarcie łowiska.

Liczby stojące za tą decyzją są szokujące: populacja krabów śnieżnych zmniejszyła się z około 8 miliardów w 2018 roku do 1 miliarda w 2021 roku. Krab śnieżny jest zdecydowanie najliczniejszym ze wszystkich komercyjnych gatunków kraba występujących w Morzu Beringa – uświadamia Benjamin Daly, badacz z Departamentu Ryb i Dziczyzny na Alasce. Wstrząs spowodowany utratą miliardów osobników – w tym samic i potomstwa – jest uzasadniony – dodaje.

Tylko w latach 2021–2022 ubyło blisko 40% dojrzałych samców. Naukowcy podkreślają, iż obserwujemy redukcję na przerażającą wręcz skalę. Nie ma wątpliwości, że to nie przełowienie stanowi jej przyczynę – zaznacza Michael Litzow, dyrektor laboratorium Kodiak Narodowej Służby Oceanicznej i Atmosferycznej (NOAA). Czynnikiem sprawczym jest nagła zmiana klimatu.

Krab śnieżny to gatunek zimnowodny – wyjaśnia Litzow. Egzystuje przeważnie tam, gdzie temperatura wody nie przekracza 2°C. Ocean wokół Alaski ociepla się dramatycznie i traci lód, przez co staje się dlań nieprzyjazny. Przeprowadzono wiele badań, które przyjrzały się temperaturom Morza Beringa i jego pokrywy lodowej – kontynuuje Litzow. Ustalono, iż niskie oblodzenie Morza Beringa jest bez wątpienia konsekwencją globalnego ocieplenia.

Dopiero w ostatnich miesiącach środowisko naukowe i media nurtu głównego zaczęły informować opinię publiczną o tym, że w Arktyce temperatury rosną co najmniej cztery razy gwałtowniej niż w pozostałych częściach planety. Bezprecedensowo szybkie zanikanie arktycznego lodu morskiego to potężne dodatnie sprzężenie zwrotne klimatu, które ociepla region i świat.

Krab śnieżny.

Oprac. exignorant

Opublikowano Klimat, Wymieranie gatunków | Dodaj komentarz

Nowy świat

W roku, w którym „rekordy klimatyczne roztrzaskują się codziennie niczym szkło”, skala dwóch zdarzeń unaocznia dobitnie wykładniczy charakter zachodzącej nagłej zmiany klimatu.


Najgorsza fala upałów

„Niewiarygodny żar” zalał latem Chiny. Wskazania termometru przekraczające 40°C utrzymywały się przez ponad osiemdziesiąt dni na obszarze 1 300 000 kilometrów kwadratowych kraju, gdzie mieszka ponad 100 milionów ludzi. W tym historycznym okresie w ciągu jednego dnia padały dziesiątki rekordów wszech czasów. Słupek rtęci sięgnął 45°C.

Eksperci nazywają to ekstremalne zdarzenie „najgorszą falą upałów w historii świata” lub „najgorszą falą upałów w historii klimatu”. Meteorolog Bob Henson, współpracownik Yale Climate Connections, powiedział: Fala upałów, jaka przetoczyła się przez Chiny latem 2022 roku, nie miała sobie równych pod względem intensywności, czasu trwania, zasięgu geograficznego i liczby dotkniętych osób.

Światowe Biuro Meteorologiczne informowało: W kraju panowały bezprecedensowe temperatury. W Chongqing, 9-milionowym mieście, w nocy było 34,9°C – to kolejny rekord. Niegdyś potężna Jangcy jest cieniem swojej dawnej postaci. Na niektórych odcinkach tej trzeciej co do wielkości rzeki świata, która zaopatruje w wodę pitną 400 milionów ludzi, zamknięte zostały trasy żeglugowe. Inne rzeki zamieniły się w strumienie i zbiory sadzawek.

Głębokość Jangcy obniżyła się najbardziej od 1865 roku, gdy przeprowadzono pierwsze jej pomiary. Zapisy hydrologiczne sięgające 1951 roku potwierdziły, że Poyang Hu i Dongting Hu – dwa najważniejsze słodkowodne jeziora Chin, które łączą się z Jangcy – nigdy nie skurczyły się tak dalece, jak w bieżącym sezonie. W lipcu 2020 roku powódź sprawiła, iż Poyang było najgłębsze i najrozleglejsze w dziejach. Dwa lata później susza zmniejszyła ten największy śródlądowy akwen kraju do zaledwie 25% jego normalnych rozmiarów.

W związku z sytuacją kryzysową władze ogłosiły ogólnokrajowy alarm. W zależnym od energii wodnej południowym zachodzie Chin bezlitosne gorąco zmusiło władze do wyłączenia fabryk, bo tylko w ten sposób można było zapewnić dostawy prądu do gospodarstw domowych. Ekipy budowlane kopały studnie i kanały doprowadzające wodę do jednego z kluczowych dla upraw ryżu regionów. Rolnicy usiłowali ratować ginące bydło i obumierające rośliny. Sezam, kukurydza, słodkie ziemniaki i bawełna wyschły.

Według analityków tegoroczna „kopuła gorąca”, która umiejscowiła się nad Chinami, była klimatycznym „czarnym łabędziem”. Kraj ogrzewa się w zawrotnym tempie: według Chińskiej Administracji Meteorologicznej w latach 1951–2021 średnia roczna temperatura powierzchni wzrosła w nim o ∼1,9°C.

Pożar szalejący 21 sierpnia 2022 r. w Banan – dzielnicy Chongqing.


Najgorsza powódź

Od połowy czerwca Pakistan doświadczał najgorszej powodzi w dziejach, która dotknęła ponad 33 miliony ludzi. Jedna trzecia państwa znalazła się pod wodą. Rzeki wystąpiły z brzegów i zamieniły połacie zalanych prowincji w śródlądowe jeziora o szerokości nawet stu kilometrów.

Wielu przesiedleńcom – mieszkającym dzisiaj w namiotach i prowizorycznych obozach – zagrażają infekcje żołądkowo-jelitowe, gorączka denga i malaria. Zanieczyszczone wody stojące stały się wylęgarnią komarów. Lekarze i pracownicy medyczni walczą z czasem, aby zapobiec wybuchom epidemii. Światowa Organizacja Zdrowia alarmuje o „drugiej katastrofie”. 

Szkody wyrządzone domom, drogom, mostom, sieciom kolejowym i komunikacyjnym, inwentarzowi i plonom są ogromne i trudne do oszacowania. W całym kraju masowo umierają zwierzęta gospodarskie, a miliony akrów ziemi uprawnej zostały zmyte. Działalność rolnicza składa się na ponad jedną czwartą gospodarki Pakistanu. Potop poważnie zdewastował aż 116 z 154 okręgów kraju; w 80 ogłoszono „stan katastrofy”.

Głównym paliwem zasilającym klęskę żywiołową, która ogarnęła piąty najludniejszy kraj świata, są deszcze. Obecny sezon monsunowy jest pod tym względem szokująco rekordowy. Jednakże za destrukcją kryje się jeszcze jeden winowajca: znikające lodowce i śnieg. W Pakistanie znajduje się ponad 7 200 lodowców, najwięcej poza biegunami. Globalne ocieplenie topi je coraz szybciej i wcześniej, dodając duże ilości wody do strumieni i rzek.

Widziałem wiele katastrof humanitarnych, ale nigdy nie byłem świadkiem klimatycznej jatki na taką skalęprzyznał sekretarz generalny ONZ António Guterres podczas wizyty w Karaczi. Po prostu nie mam słów, aby ją opisać. Brak zainteresowania krajów uprzemysłowionych zmianą klimatu to zbiorowe samobójstwo – dodał.

Światowa Organizacja Meteorologiczna podała, iż w jednej lokalizacji w pakistańskiej prowincji Sindh spadło w sierpniu 1 288 milimetrów deszczu – 28 razy więcej od średniej miesięcznej, która wynosi 46 milimetrów.

Żyjemy już w nowym świecie.

W zalanym Peszawarze sklepikarz próbuje ocalić to, co zostało z jego straganu.

Oprac. exignorant

Opublikowano Klimat, Kronika upadku | Dodaj komentarz

Rok 2022: Błękitny Ocean Arktyczny?

Analiza Arctic News z 8 września 2022 r.


Zdjęcie satelitarne NASA Worldview przedstawia Morze Beauforta (Barrow, 7 września 2022 r.). Obraz pokazuje, że między wybrzeżem Alaski a lodem morskim znajduje się dużo otwartych wód. Ustalenie, gdzie są otwarte wody, a gdzie zaczyna się lód morski, jest trudne. Pak dryfujący często zakrywają chmury. Z kolei gdy jest on widoczny, pozostaje pytanie, co można jednoznacznie uznać za lód morski.

Zdaniem wielu analityków o zaistnieniu przełomowego zdarzenia o nazwie Błękitny Ocean Arktyczny można będzie mówić, gdy zasięg pokrywy morskiej spadnie poniżej 1 mln km². W dniu 6 września 2022 r. wynosił on 4,912 mln km², czyli więcej niż w ostatnich latach o tej porze roku. Jednakże lód jest bardzo cienki, przez co na wielu obszarach akwenu występują tylko małe jego fragmenty.

Według Narodowego Centrum Danych o Śniegu i Lodzie (NSIDC) pojedynczą komórkę danych satelitarnych można postrzegać jako wypełnioną lodem morskim, gdy jest go w niej co najmniej 15%. Jeżeli za minimalny poziom przyjmiemy 50%, to okaże się, iż stan ten dotyczy w tych dniach ⅕ komórek. W takiej sytuacji można stwierdzić, że jesteśmy świadkami pierwszego przypadku pojawienia się Błękitnego Oceanu Arktycznego.

Posługując się opublikowaną przez NSIDC mapą, zobaczymy, ile z 4,912 mln km² można uznać za lód morski. Naniesiony na nią zarys w przybliżeniu wskazuje, że 6 września 2022 r. na morzach Arktyki pozostało tylko 991 tys. km² paku lodowego. Niektóre komórki z wyższą jego koncentracją mogły zostać pominięte. Należy też podkreślić, że od dłuższego czasu utrzymuje się La Niña, a związane z nią niższe temperatury powietrza zwiększają zasięg pokrywy morskiej, który w przeciwnym razie byłby mniejszy.W zależności od tego, co liczone jest jako lód morski, możemy już doświadczać Błękitnego Oceanu Arktycznego, czyli przekroczenia jednego z najważniejszych planetarnych punktów krytycznych.

Tłum. exignorant

Opublikowano Klimat | Dodaj komentarz

Gospodarka: sierpień 2022 r.

Ekstremalne upały uderzają jednocześnie w trzy największe gospodarki świata. Tego lata coraz wyraźniej widać, jak prędko kumulują się koszty zmiany klimatu. W czasie, gdy wzrost gospodarczy wyhamowuje, fale koszmarnego żaru i susze nękają Stany Zjednoczone, Europę i Chiny, potęgując inflację oraz problemy pracowników i przedsiębiorstw. [CNN, 18.08.2022 r.]


Ceny ropy idą w górę – Arabia Saudyjska ostrzega, że Organizacja Krajów Eksportujących Ropę Naftową (OPEC) okroi produkcję.

Ceny ropy rosną, ponieważ powróciły obawy związane z ograniczeniem podaży surowca. Arabia Saudyjska zapowiedziała możliwe obniżenie produkcji, które miałoby skorygować niedawny spadek notowań nafty. Tymczasem Europie grożą nowe zakłócenia dostaw energii, ponieważ uszkodzeniu uległ system rurociągów dostarczający ropę z Kazachstanu. Dzieje się to w trakcie postępującego spadku dostaw gazu. [Reuters, 23.08.2022 r.]


Zmniejszenie produkcji ropy naftowej przez OPEC podniosłoby ceny surowca do rekordowego poziomu i pogorszyło niedobory, które przed nadejściem zimy stanowią poważne zagrożenie dla wielu krajów Zachodu. Globalną podaż ogarnia chaos. Sami Saudyjczycy mówią: nic nam nie zostało – powiedział analityk Paul Sankey. [Business Insider, 24.08.2022 r.]


Producenci chipów alarmują o pogarszającej się kondycji globalnej gospodarki. Wśród eksporterów zaawansowanych technologii z Azji Północnej, którzy są liderami światowej gospodarki, wzbierają niepokoje odnośnie słabnącego popytu na półprzewodniki. Trend świadczy o coraz bardziej ponurym obrazie sytuacji globalnej. [Bloomberg, 16.08.2022 r.]


Aktywność eksportowa Korei Południowej bliska stagnacji, podczas gdy światowa gospodarka zwalnia. Kraj eksportuje mniej także do Chin. Zwiększa się nacisk na barometr globalnej gospodarki: koreański eksport jest kluczowym wskaźnikiem międzynarodowej działalności gospodarczej, ponieważ krajowe firmy – w tym producenci półprzewodników i samochodów – są ważnymi ogniwami światowych łańcuchów dostaw. [Bloomberg, 22.08.2022 r.]


Sprzedaż domów w USA spada szybciej, niż miało to miejsce w trakcie pęknięcia bańki nieruchomości w 2005 r.

Bezprecedensowy spadek sprzedaży domów nie ustał w lipcu, osiągając najniższy poziom od 7 lat – z wyłączeniem pierwszych lat pandemii. W ciągu ostatniego półrocza rynek nie zdołał znaleźć chętnych na 1,7 miliona domów. [Seeking Alpha, 19.08.2022 r.]


Słuchanie rozmów europejskich sprzedawców elektryczności jest bardzo, bardzo przerażające. Zapobiegnięcie zgaszeniu świateł w Europie może tej zimy okazać się trudniejsze, niż przyznają to rządy.

Oto pierwsze pytanie z ubiegłotygodniowej sesji: Czy przeprowadzacie grę wojenną i badacie możliwe opcje na okoliczność ewentualnego załamania handlu transgranicznego tej zimy wskutek nacisków wywieranych na mechanizmy podaży? I kolejne: Czy możemy podczas następnej sesji omówić ustalenia awaryjne? Inny uczestnik powiedział, że „prognoza bilansu popytu i podaży energii elektrycznej pokazała każdemu, kto potrafi liczyć, jak fatalna może być zima”. [Bloomberg, 26.08.2022 r.]


Niedobory gazu w Europie prawdopodobnie potrwają kilka zim – mówi szef koncernu Shell.

Van Beurden powiedział, że rozwiązań kryzysu energetycznego należy szukać w „oszczędnościach wydajnościowych, racjonowaniu i błyskawicznej ekspansji alternatyw”. Przekonanie, że będzie to łatwe i nie potrwa długo, jest fantazją, którą powinniśmy odłożyć na bok – dodał. [The Guardian, 29.08.2022 r.]


Jeżeli państwa zachodu drastycznie nie zredukują popytu na prąd, w przyszłą zimę kryzys energetyczny będzie znacznie gorszy od tegorocznego – ostrzega amerykańska firma inwestycyjna.

Chris Wheaton, dyrektor zarządzający Stifel, zasugerował, że deklarowane przez Unię Europejską zmniejszenie dostaw gazu nie wystarczy, aby zrównoważyć rynek, i że w przyszłym roku kontynent będzie musiał konkurować z gospodarkami azjatyckimi o coraz bardziej ograniczoną podaż skroplonego gazu ziemnego (LNG). [City A.M., 23.08.2022 r.]


Kryzys energetyczny w Europie pogłębia się, a ceny gazu ziemnego rosną nieprzerwanie; o tej porze roku powinny być 10 razy niższe.

Referencyjna cena europejska, czyli holenderskie kontrakty terminowe na gaz ziemny TTF, jest o 381% wyższa niż rok temu. [Business Insider, 18.08.2022 r.]


Susza prowadzi europejskie rynki energetyczne ku katastrofie.

Rekordowo drogi gaz, rosnące ceny węgla i susze, które zaburzają wytwarzanie prądu na kluczowych rynkach, doprowadziły do tego, że kontrakty na energię elektryczną w Unii Europejskiej osiągnęły rekordowy poziom. [Oil Price, 17.08.2022 r.]


Operator elektrowni ostrzega, że wysychanie Renu zagraża niemieckiej produkcji prądu.

Uniper SE ostrzegł, że być może będzie musiał zmniejszyć produkcję w dwóch głównych elektrowniach węglowych Niemiec, ponieważ przedsiębiorstwo ma problemy z rzecznymi dostawami paliwa. [Bloomberg, 4.08.2022 r.]

Niemiecka jednostka rafinerii OMV poinformowała, iż w południowych Niemczech gorączkowo kupowany jest olej napędowy i olej opałowy z powodu krytycznie niskiego poziomu wody w Renie. Dramatyczna sytuacja skłoniła Szwajcarię do wykorzystania ropy naftowej z rezerw strategicznych. [Oil Price, 4.08.2022 r.]


Centra danych przygotowują generatory zapasowe na wypadek przerw w dostawach prądu. Kompleksy przechowujące najważniejszą infrastrukturę informatyczną Europy gromadzą zapasy oleju napędowego, aby zabezpieczyć się przed zimowymi niedoborami energii.

Dwóch największych operatorów centrów danych na świecie gromadzi paliwo do generatorów. Equinix, lider rynku z kapitalizacją 64 miliardów dolarów, i jego główny rywal Digital Reality Trust warty 38 miliardów dolarów informują, że zakup dodatkowych ilości oleju napędowego ma zabezpieczyć zasilanie awaryjne i zapewnić ciągłość pracy. [Financial Times, 26.08.2022 r.]

Centrum danych Covilhã w Portugalii – jedno z największych w Europie. Według szacunków ONZ światowe centra danych emitują tyle samo gazów cieplarnianych, co transport lotniczy.


Dostępność oleju napędowego pogorszy się jeszcze bardziej, bo świat szuka alternatywy dla drogiego gazu.

Globalny rynek oleju napędowego nie przestanie się kurczyć, ponieważ producenci energii i głodny jej przemysł starają się zaradzić rosnącym cenom gazu ziemnego. Światowe zapasy oleju napędowego są niezwykle niskie w chwili, gdy powinny zwiększać się w ramach przygotowań do sezonu zimowego. [Yahoo, 26.08.2022 r.]


Administracja Bidena wzywa do okrojenia eksportu paliw do Europy, aby uzupełnić ich mocno uszczuplone zapasy na północnym wschodzie kraju.

Administracja Bidena ostrzega rafinerie, że podejmie „środki nadzwyczajne” celem rozwiązania problemu eksportu paliw, ponieważ zasoby magazynowe benzyny i oleju napędowego na północnym wschodzie USA utrzymują się blisko rekordowo niskich poziomów. Biały Dom de facto każe rafineriom, aby przedłożyły potrzeby amerykańskich konsumentów nad maksymalizację zysków, jaką gwarantuje zaopatrywanie cierpiącej na paliwowy głód Europy. [Bloomberg, 26.08.2022 r.]


Niedobory energii dławią produkcję nawozów w Europie. Istnieje niebezpieczeństwo, że rolnicy na całym świecie zmuszeni będą znacznie zmniejszyć ilość składników odżywczych stosowanych w hodowli żywności.

Grupa CRU szacuje, że gwałtowne skoki ceny gazu, najważniejszego surowca, zredukowały już o jedną czwartą europejską produkcję nawozów azotowych. Wszystko wskazuje na to, że kryzys się pogłębi. [Financial Post, 17.08.2022 r.]


Korporacja Yara, największy na świecie producent nawozów, zdecydowała się o połowę obniżyć europejską produkcję amoniaku i nawozów azotowych na bazie amoniaku. [This is Money, 29.08.2022 r.]


Notowania cynku wystrzeliły w górę po tym, jak jedna z największych hut w Europie ogłosiła, że wstrzyma produkcję surowca w przyszłym miesiącu. Kryzys energetyczny na kontynencie niesie ze sobą niebezpieczeństwo upośledzenia przemysłu ciężkiego.

Kierownictwo huty Budel w Holandii – kontrolowanej przez Nyrstar z Trafigura Group – przejdzie 1 września na tryb prac konserwacyjnych, który zostanie utrzymany „do odwołania”. [Bloomberg, 16.08.2022 r.]


Emmanuel Macron ostrzega Francję przed „końcem obfitości” i nadchodzącymi trudnymi czasami. [Nasuwa się pytanie: Czy prezydent ma na myśli perspektywę krótkoterminową, czy też wyraża budzącą się w korytarzach władzy świadomość, że trwa upadek?]

Uważam, że przekraczamy punkt krytyczny, doświadczamy wielkiego wstrząsu… Po pierwsze dlatego, że przechodzimy przez to, co zdaje się być końcem obfitości – powiedział 44-letni Macron. [France24, 24.08.2022 r.]


Rekordowe ceny energii powodują dezindustrializację Niemiec.

Źródła branżowe donoszą, że niemieckie fabryki walczą z rosnącymi kosztami energii, co może skłonić wiele firm do wyjazdu z kraju w poszukiwaniu tańszej lokalizacji. Inflacja energetyczna ma tutaj o wiele bardziej dramatyczną postać niż gdzie indziej – tłumaczy Ralf Stoffels, dyrektor naczelny BIW Isolierstoffe, dostawcy komponentów krzemowych zaopatrującego wiele gałęzi przemysłu. Obawiam się, że trwa stopniowa dezindustrializacja niemieckiej gospodarki. [Oil Price, 19.08.2022 r.]


Niemcy obawiają się, że tej zimy miliony domów zostaną na dłuższy czas pozbawione centralnego ogrzewania, ponieważ niskie ciśnienie w gazociągach powoduje awarie krajowej infrastruktury energetycznej. Jeżeli systemy grzewcze zawiodą, ich naprawa i przywrócenie przepływu gazu nastąpi z opóźnieniem. Oznacza to, że ludzie będą przez kilka dni czekać na techników. [Daily Mail, 5.08.2022 r.]


Wywiad niemiecki powiedział kanclerzowi Olafowi Scholzowi, aby przygotował się na jesień gniewu” i rewolucję.

Analitycy obawiają się, że ekstremiści lewicowi i prawicowi – zwłaszcza ci w Niemczech Wschodnich – połączą siły, aby wywołać powszechne powstanie przeciwko systemowi. [The Times, 25.08.2022 r.]


Werdykt z frontu brytyjskiego kryzysu energetycznego: „Ludzie będą umierać”.

Ludzie zmuszeni w zimie do racjonowania ciepła i żywności będą umierać – ostrzegł Brian Thomas, dyrektor generalny organizacji Hospitality and Hope. Będziemy świadkami nasilenia wielu problemów zdrowotnych i zwiększonej liczby nagłych zgonów wśród osób starszych. To po prostu tragiczne. Według prognozy na styczeń rachunki będą równe połowie średniej emerytury. [Financial Times, 25.08.2022 r.]


Toksyczny koktajl” gwałtownie rosnących rachunków za energię, inflacji i wysokich stóp procentowych doprowadzi do tego, że tej zimy ludzie w Szkocji „będą zamarzać lub umierać z głodu” – ostrzega organizacja charytatywna.

Citizens Advice Scotland oświadczyła, że kryzys spowodował „przerażający” wzrost zapotrzebowania na wskazówki dotyczące braku bezpieczeństwa żywnościowego i pomoc w opłaceniu należności za paliwo i prąd. [Scotland TV, 22.08.2022 r.]


Niedobory paliwa zagroziłyby zdolności państwa irlandzkiego do „utrzymania funkcji społecznych i porządku obywatelskiego”.

Urzędnicy obawiają się, że długotrwałe zakłócenie dostaw paliwa wymagałoby „ograniczenia normalnych funkcji społecznych”. [The Irish Times, 24.08.2022 r.]


Finlandia przygotowuje się na regularne zimowe przerwy w dostawie elektryczności.

Finlandia dołączyła w maju do Polski i Bułgarii – odmówiła uiszczania rachunków za gaz w rublach, dlatego Gazprom wstrzymał podaż surowca. Rosja pokrywała zapotrzebowanie kraju na gaz aż w 70%. [Oil Price, 23.08.2022 r.]


W konsekwencji gwałtownego wzrostu cen energii elektrycznej aż 20 milionów amerykańskich gospodarstw domowych zalega z rachunkami za media.

Narodowy Związek Dyrektorów Wsparcia Energetycznego podał, że 20 milionów amerykańskich gospodarstw domowych ma nieuregulowane rachunki za media. To najgorszy kryzys, z jakim miała do czynienia ta grupa. Zaległości doprowadziły w niektórych przypadkach do odcięcia prądu podczas upałów. [Business Insider, 25 sierpnia 2022 r.]


Letni popyt na benzynę w USA spadł poniżej poziomów z początku pandemii. Amerykanie jeżdżą mniej niż latem 2020 roku, kiedy to ograniczenia pandemiczne praktycznie wyłączyły ruch uliczny.

Chociaż ceny na stacjach benzynowych spadają od 50 dni, kierowcy nie mają zamiaru wracać na drogi, ponieważ inflacja mocno ich zubożyła. [Bloomberg, 3.08.2022 r.]


Pandemia i skutki konfliktu na Ukrainie prowadzą afrykańskie firmy energetyczne ku finansowej śmierci.

Wiele przedsiębiorstw użyteczności publicznej w Afryce – którym od dawna brakuje gotówki – znajduje się na krawędzi upadku finansowego, o czym donosi badanie opublikowane 23 sierpnia przez Energy for Growth Hub, waszyngtoński ośrodek analityczny. [Quartz, 24 sierpnia 2022 r.]


Pilne zabiegi operacyjne są odwoływane, ponieważ w szpitale uderzają niedobory leków ratujących życie. Niedostępność podstawowych farmaceutyków wywołuje alarm na całym świecie.

W Indiach nie są leczone osoby z wirusem HIV, w Wietnamie zawiesza się przeprowadzanie operacji serca, zaś w Wielkiej Brytanii wydłuża się pooperacyjny okres rekonwalescencji. Niezastąpione medykamenty nie są odporne na zakłócenia dostaw energii i żywności. Eksperci alarmują, iż trudne do przewidzenia skoki cen lekarstw i wyzwania logistyczne – w tym opóźnienia w portach, gromadzenie zapasów i blokady covidowe – oznaczają tragiczne następstwa dla pacjentów. [The Telegraph, 26.08.2022 r.]


Rządy w całej Europie i Azji przedłużają żywot starzejącej się flocie elektrowni jądrowych: uruchamiają wyłączone, przeznaczone do likwidacji reaktory. [Reuters, 4.08.2022 r.]


Jedyna irańska elektrownia jądrowa w Buszehr ograniczyła produkcję energii, ponieważ woda morska w Zatoce Perskiej jest zbyt ciepła, aby chłodzić nią reaktory.

Według Mohammada Eslamiego, dyrektora Organizacji Energii Atomowej Iranu (AEOI), tego lata akwen został rozgrzany do ponad 35°C. Dla porównania jego średnia roczna temperatura to 26°C.

Problemy Iranu są podobne do tych, z którymi konfrontuje się Francja, gdzie energetyka jądrowa zapewnia 70% zużywanej przez kraj elektryczności.

Gigant energetyczny EDF zmniejszył tego lata podaż energii jądrowej, bo zbyt ciepłe rzeki Rodan i Garonna uniemożliwiły chłodzenie reaktorów. Zdaniem ekspertów Francja stoi w obliczu elektrycznego „Waterloo”, gdyż elektrownie jądrowe mają obecnie najniższy udział w dostarczaniu prądu od 30 lat. Zmusza to Francję do tego, by w większym niż kiedykolwiek zakresie polegać na elektrowniach gazowych, wodnych, wiatrowych oraz imporcie energii. To z kolei powoduje wzrost kosztów elektryczności na rynku europejskim. [Oil Price, 31.08.2022 r.]


Wojna nuklearna wywołałaby globalny głód, który zabiłby ponad pięć miliardów ludzi. Klimatolodzy z Uniwersytetu Rutgersa odkryli, iż konsekwencje takiego zdarzenia byłyby katastrofalne dla produkcji żywności.

Dane mówią nam jedno: musimy zapobiec wybuchowi wojny nuklearnej – powiedział prof. Alan Roebuck, jeden z autorów badania. [Sky News, 15.08.2022 r.]

Nord Stream 1. Zdaniem niezależnych ekspertów przemysł Niemiec i Europy potrzebował i spalał więcej taniego rosyjskiego gazu, niż wskazują na to oficjalne dane poszczególnych państw. W odpowiedzi na niedobory surowca rządy w całej Europie składają propozycje mające zaradzić kryzysowi. Sprowadzają się one do dwóch rozwiązań: przekazania konsumentom ogromnych dotacji lub ustalenia pułapów cenowych. Problem w tym, że posunięcia te nie wyprodukują dodatkowego gazu, tylko faktycznie podtrzymają popyt.

Oprac. exignorant

Opublikowano Kronika upadku | Dodaj komentarz